Dersin amacı, öğrencilerin nüfusun büyüklüğünü, dağılışını ve demografik bileşimini nüfus coğrafyası perspektifinden analiz edebilmelerini sağlamaktır. Öğrencilerin doğurganlık, ölümlülük ve göçün nüfusun değişimine katkısını farklı dönemler ve coğrafi ölçekler üzerinden değerlendirmeleri hedeflenir. Ders, araştırma sorusuna uygun göstergeleri seçme, demografik verilerin karşılaştırılabilirliğini sınama ve mekânsal bulguları yorumlama becerilerini geliştirir. Öğrencilerin Türkiye ve seçilmiş ülke örnekleri üzerinden karşılaştırmalı bir demografik coğrafya araştırması tasarlamaları ve bulgularını akademik biçimde sunmaları amaçlanır.

Ders, nüfusun mekânsal dağılışı ve yoğunluğu, büyüme ve azalış örüntüleri, yaş ve cinsiyet yapısı, eğitim, medeni durum ve hanehalkı özelliklerini kapsar. Doğurganlık, ölümlülük ve göç süreçlerinin nüfusun büyüklüğünü ve bileşimini nasıl değiştirdiği kent, kır, il, bölge ve ülke örnekleri üzerinden incelenir. Demografik geçiş, nüfusun yenilenmesi ve yaşlanma, farklı coğrafyalardaki değişim hızları ve örüntüleri üzerinden değerlendirilir. Gösterge hesaplama, yaşa göre standartlaştırma, tematik haritalama ve projeksiyon senaryolarının yorumlanması uygulamalı çalışmalarla ele alınır.

Ders, doktora seminerleri ve veri analizi uygulamaları biçiminde yürütülür. Seminerlerde seçilmiş makalelerin araştırma soruları, coğrafi ölçekleri, veri kaynakları ve çıkarımları eleştirel olarak tartışılır. Uygulamalarda öğrenciler nüfus piramitleri ve tematik haritalar üretir, farklı yaş yapılarına sahip nüfuslar için kaba ve standartlaştırılmış hızları karşılaştırır. Dönem araştırması, problem tanımı, gösterge seçimi, ara bulgular ve sonuç sunumu aşamalarında öğretim elemanı ve akran geri bildirimiyle geliştirilir.

Demografik ölçüler ve analiz yöntemleri için D. T. Rowland’ın (2003) Demographic Methods and Concepts kitabından yararlanılır. obnb.uk Türkiye uygulamalarında TÜİK’in Adrese Dayalı Nüfus Kayıt Sistemi Sonuçları ve nüfus projeksiyonu verileri, kapsam ve yöntem açıklamalarıyla birlikte kullanılır. TÜİK Doğurganlık ve ölümlülük göstergelerine ilişkin uygulamalarda TÜİK’in nüfus istatistiklerinden, göç uygulamalarında ise İç Göç İstatistikleri ve Uluslararası Göç İstatistikleri serilerinden yararlanılır. tuik.gov.tr Uluslararası karşılaştırmalarda Birleşmiş Milletler Nüfus Bölümünün World Population Prospects 2024 veri seti ve yöntem belgeleri kullanılır. population.un.org Haftalık okumalar, nüfus coğrafyası ve demografi alanlarından seçilmiş hakemli araştırmalarla desteklenir.