DAYANIKLI İSTATİSTİKLER

İzlence Formu

Ders Adı DAYANIKLI İSTATİSTİKLER Kod İSTA7006
Kredi 3 AKTS 8
Z/S Seçmeli Teorik Saat 3
Uygulama Saat 0 Lab Saat 0
Ders Dili Türkçe Dersi Veren Prof. Dr. ÖZLEM YORULMAZ
Dersin Veriliş Türü

Dersin Amacı

Bu dersin temel amacı, öğrencilere aykırı gözlemlerden ve veri dağılımındaki sapmalardan etkilenmeyen dayanıklı (robust) istatistiksel yöntemleri teorik ve uygulamalı olarak öğretmektir. Ders kapsamında öğrenciler: Klasik istatistiksel yöntemlerin sınırlamalarını ve aykırı gözlemlerin analiz sonuçlarına etkisini kritik bir bakış açısıyla değerlendirebilecek, Aykırı gözlemleri belirleme, dayanıklı tahminciler (medyan, M-tahminciler, LTS regresyon vb.) ve dayanıklı çok değişkenli analiz yöntemlerini (robust PCA, faktör analizi, kümeleme) teorik temelleriyle kavrayacak, Bu yöntemleri gerçek veri setleri üzerinde uygulayarak yazılım becerilerini (R, .) geliştirecek, Elde edilen sonuçları yorumlama ve raporlama yetkinliği kazanacaktır

İçerik

Bu ders, aykırı gözlemlerden ve veri dağılımındaki sapmalardan etkilenmeyen dayanıklı (robust) istatistiksel yöntemleri teorik ve uygulamalı olarak ele almaktadır. Ders kapsamında, aykırı gözlemlerin belirlenmesi, dayanıklı tahminciler (medyan, M-tahminciler, LTS regresyon vb.) ve dayanıklı çok değişkenli analiz yöntemleri (robust kanonik korelasyon, temel bileşenler analizi, faktör analizi ve kümeleme) incelenecektir. Ayrıca, bu yöntemlerin R, Python gibi istatistiksel yazılımlarla uygulanması ve sonuçların yorumlanması üzerinde durulacaktır.

Öğretim Yöntemleri

Her konu, gerçek hayattan veya simüle edilmiş veri setleri üzerinde uygulamalı örneklerle desteklenecektir. Yazılım Uygulamaları: Öğrenciler, R, Python gibi istatistiksel yazılımları kullanarak dayanıklı yöntemleri uygulama ve sonuçları yorumlama becerisi kazanacaktır. Öğrenciler, verilen ödevler ve projeler aracılığıyla teorik bilgilerini pratiğe dökme ve analitik düşünme becerilerini geliştirme fırsatı bulacaktır.

Kaynaklar

Dayanıklı İstatistiksel Yöntemler, Özlem Yorulmaz, Beta Yayınevi

Bilgi İşlem Daire Başkanlığı © 2026