AHKAM HADİSLERİ

İzlence Formu

Ders Adı AHKAM HADİSLERİ Kod ILHY3161 ARAPÇA
Kredi 2 AKTS 3
Z/S Seçmeli Teorik Saat 2
Uygulama Saat 0 Lab Saat 0
Ders Dili Türkçe Dersi Veren Doç. Dr. HAMZA ELBEKRİ
Dersin Veriliş Türü Örgün

Dersin Amacı

Bu ders, fıkhın farklı alanlarına ait ahkâm hadislerini, fakihler arasında görüş ayrılığına konu olan meseleler üzerinden incelemeyi amaçlar. Ayrıca bu hadislerin rivayet farklılıklarını, delil değerini ve hükme kaynaklık etme biçimlerini değerlendirerek mezheplerin görüşlerini hadis temelinde karşılaştırabilme becerisi kazandırmayı hedefler. Bu yönüyle ders, hadis ile fıkıh arasındaki ilişkinin somut meseleler üzerinden kavranmasına ve fıkhî ihtilafların hadis kaynaklı gerekçelerinin ilmî bir yaklaşımla değerlendirilmesine katkı sağlar.

İçerik

Ders, ibadetler, muâmelât ve aile hukuku alanlarından seçilmiş ve fakihler arasında görüş ayrılığına konu olan meselelere ilişkin ahkâm hadislerini kapsar. Her konuda ilgili hadisler, rivayet farklılıkları ve delil değeriyle birlikte ele alınır. Fakihlerin bu hadislerden çıkardığı hükümler ve mezhepler arasındaki görüş ayrılıklarının gerekçeleri karşılaştırmalı olarak incelenir. İbadetler alanında çorap üzerine meshle ilgili hadislerden başlanır. Ardından namaza ilişkin şu konulardaki hadisler ele alınır: Namazda besmelenin okunması, cemaatle kılınan namazın kısa tutulması, âmin kelimesinin sesli söylenmesi, cemaat safının arkasında tek başına namaz kılınması, teravih namazı. Bu bölüm, cenazelerle ilgili hadisler ile ziraî ürünlerde ve meyvelerde zekât nisabına dair hadislerin incelenmesiyle tamamlanır. Dersin ikinci yarısında muâmelâta geçilerek alışverişte şart koşma ve ihyâü’l-mevât (ölü arazinin ihyası) ile ilgili hadisler değerlendirilir. Aile hukuku alanında ise en az mehir miktarı, talakın hükmü ve emzirme (radâ‘) ile ilgili hadisler üzerinde durulur. Ders, işlenen konuların genel bir değerlendirmesiyle sona erer. Ders, ilgili fıkıh bablarını bütünüyle değil, seçilmiş ihtilaflı meseleler üzerinden işler.

Öğretim Yöntemleri

Seminer tarzı sunum, tartışma ve uygulama.

Kaynaklar

Nûreddin Itr, İlâmu'l- enam, Dımaşk, Dâru'l-minhâci'l-kavim, Zahit el-Kevserî en-Nüketü't-Tarîfe, Amman, Dârul-feth, 2021.

Bilgi İşlem Daire Başkanlığı © 2026