| Ders Adı | GRAFİK VE SEMANTİK TEKNOLOJİLERİNE GİRİŞ | Kod | BIBY2097 |
| Kredi | 2 | AKTS | 4 |
| Z/S | Seçmeli | Teorik Saat | 2 |
| Uygulama Saat | 0 | Lab Saat | 0 |
| Ders Dili | Türkçe | Dersi Veren | Doç. Dr. CEYHAN GÜLER |
| Dersin Veriliş Türü | Örgün | ||
Bu ders, bilgiye erişimde gelişen yeni yaklaşımlar çerçevesinde grafik ve semantik teknolojilerin temel kavramlarını tanıtmayı; öğrencilerin arşivcilik ve belge yönetimi alanında kullanılan güncel teknolojileri tanıması, değerlendirmesi ve uygulama mantığını kavramasını amaçlar.
Ders kapsamında, arşivcilik ve belge yönetimi alanında bilgiye erişimi dönüştüren çağdaş paradigmalar (anlamsal erişim, bağlantılı veri, ontoloji temelli tanımlama, bilgi grafı yaklaşımları vb.) tartışılır. Farklı yaklaşımlar tanıtılarak mevcut teknolojilerin belge yönetimi ve arşiv uygulamalarına yansımaları; veri modelleme, ilişki kurma, anlamlandırma, keşif ve erişim bağlamında değerlendirilir. Öğrenciler temel kavramlar (graf veri modeli, RDF, ontoloji, SPARQL, bilgi grafı) üzerinden örnek senaryolarla uygulama bakışı geliştirir.
Öğretim yöntemleri; grup projeleri, sınıf tartışmaları ile okuma ve eleştirel analiz etkinliklerine dayanmaktadır. Sözlü ve yazılı ödevler, bu etkinliklere katılımı artırmak ve öğrenmeyi desteklemek üzere tasarlanmıştır.
1) Cambridge Semantic. “RDF vs. XML”, https://cambridgesemantics.com/blog/semantic-university/learn-rdf/rdf-vs-xml/, Son erişim tarihi: 5 Kasım 2022. 2) Gartner, R. 2015. “An XML Schema for Enhancing the Semantic Interoperability of Archival Description”, Arch Sci, 15, 295-313. https://doi.org/10.1007/s10502-014-9225-1 3) Gueguen, G., Fonseca, V. M. M., Pitti, D. V. ve Grimoüard, C. S. 2013. “Toward an International Conceptual Model for Archival Description: A Preliminary Report from the International Council on Archives’ Experts Group on Archival Description”, The American Archivist, 76(2), 567-584. 4) Hawkins, A. 2022. “Archives, Linked Data and the Digital Humanities: Increasing Access to Digitised and Born‑digital Archives Via the Semantic Web”, Archival Science, 22, 319-344. https://doi.org/10.1007/s10502-021-09381-0 5) ICA Expert Group on Archival Description. “International Council on Archives Records in Contexts Ontology (ICA RiC-O) version 0.2”, https://www.ica.org/standards/RiC/RiC-O_v0-2.html#AccumulationRelation, Son Erişim tarihi: 17 Aralık 2023. 6) ICA. “Records in Context: A Conceptual Model for Archival Description, Consultation Draft v0.1”, September 2016, Paris [Fransa]: International Council on Archives. https://www.ica.org/en/egad-ric-conceptual-model, Son erişim tarihi: 7 Şubat 2023. 7) International Council of Museums. The CIDOC Conceptual Reference Model, “Who We Are”. http://www.cidoc-crm.org/who_we_are.html. 8) International Council of Museums. The CIDOC Conceptual Reference Model, “FRBRoo Introduction”. http://www.cidoc-crm.org/frbr_inro.html, Son erişim tarihi: 7 Ocak 2023. 9) Yılmaz, M. 2011. "Semantik Web ve Bilgiye Erişim". Prof.Dr. Şevket Nezihi Aykut Armağanı. Hazırlayanlar: Sarıyıldız G., Çiçek N., Keskin İ., Pamuk S. İstanbul: Etkin Kitapları.