KÜRESEL ASTRONOMİ

İzlence Formu

Ders Adı KÜRESEL ASTRONOMİ Kod ASUB3001
Kredi 2 AKTS 6
Z/S Zorunlu Teorik Saat 2
Uygulama Saat 1 Lab Saat 0
Ders Dili Türkçe Dersi Veren Prof. Dr. ADNAN ÖKTEN

Dersin Amacı

Gök cisimlerinin gökküresi üzerindeki hareketleri ve konumlarına ilişkin hesapların öğretilmesi.

İçerik

Dersin giriş bölümünü gökküresinin tarifi ve herhangi bir küre üzerinde açı ve yay uzunluklarının hesabına (küresel trigonometri) genel bir bakış oluşturmaktadır. Ardından astronomik koordinat sistemleri gözden geçirilerek herhangi bir gök cisminin yerinin ve hareketinin bu koordinat sistemlerinde tarifi ve hesaplanması ile koordinat sistemleri arasındaki geçişler işlenmektedir. Çeşitli zaman tanımları, cisimlerin doğma batma zamanlarının, gece, gündüz ve tan sürelerinin hesaplanması, cisimlerin gökküresi üzerinde zamanla değişen konumlarına ve cisimlerin gözlemlenebilme zamanlarına ait hesaplar verilmektedir. Ardından daha hassas hesaplamalar için refraksiyon, aberasyon gibi etkilerin tarifleri ve konum hesaplarına nasıl katılacakları anlatılmaktadır. Son olarak paralaks, presesyon ve nütasyonun gökcisminin koordinatlarına etkisi tartışılmaktadır.

Öğrenme Çıktıları

Gök cisimlerinin gökküresi üzerindeki hareketlerini ve konumlarını, gerek atmosferik etkileri ve gerekse koordinat sistemlerindeki hareketliliği hesaba katarak, zamana göre hesaplayabilme yetkinliğinin kazandırılması, yeryüzünde zaman tayini ve konum tayini becerilerinin verilmesi.

Yeterlilik İlişkisi

Konu dersin öğretim üyesinin hazırlamış olduğu slayt ve animasyonlar yardımıyla anlatılmaktadır. Bir planetaryum programı yardımıyla gök cisimlerinin gök küresi üzerindeki hareketleri gösterilemekte, gözlem koşulları simüle edilerek hesaplamalar göresel hale getirilmekte, hesapların pratikteki ugulamaları gösterilmektedir. Öğrenci hesaplarının sonuçlarını doğrudan simüle edilmiş gökyüzüyle karşılaştırabilmekte ve kontrol edebilmektedir. Refraksiyon, aberasyon ve presesyon gibi konularda sınıf içi basit deneyler gösterilmektedir. Öğrenci derse problemler ve tartışmalarla aktif olarak katılmaktadır.

Kaynaklar

1- Smart, W. M. (Çev. Gökdoğan, N.), (1962). Küresel Astronomi Ders Kitabı (V. Baskı), İ.Ü. Fen Fakültesi Basımevi (1984) 2- Woolard, E. W., Clemence G. M., (1966). Spherical Astronomy, Academic Press. 3- The Astronomical Almanac , (ilgili yıla ait), U. S. Naval Observatory.

Öğrenme Çıktılarının Program Yeterliliklerine Katkısı

Bu dersi alan öğrenciler koordinat sistemlerini ayrıntılı öğrendiklerinden astronom olarak mezun olduklarında, her hangi bir rasathanede çalışmaları durumunda yıldızların gök küresi üzerinde hangi konumda olduklarını hesaplayabilecekler, teleskobu yıldıza yöneltebileceklerdir. Bu dersde öğrenci yıldızların konumlarını etkileyen çeşitli astronomik olayları öğrendiklerinden bir yıldız katalogu hazırlayabilecek bilgi donanımına sahip olacaklardır.

2017 © Bilgi İşlem Daire Başkanlığı.